Vùng hạ lưu sông Mê Công đang chứng kiến một nghịch lý của thời đại: Tốc độ đô thị hóa nhanh chóng mang lại tiềm năng kinh tế khổng lồ, nhưng đồng thời cũng tạo ra những áp lực chưa từng có lên hệ sinh thái môi trường.
Phát biểu tại phiên khai mạc, ông Trương Cảnh Tuyên – Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ thẳng thắn nhìn nhận: “Đối với Đồng bằng sông Cửu Long nói chung và thành phố Cần Thơ nói riêng, biến đổi khí hậu, nước biển dâng, xâm nhập mặn, ngập lụt đô thị hay áp lực từ gia tăng dân số... những thách thức này không còn là vấn đề của tương lai, mà đang hiện hữu hằng ngày trong đời sống của người dân và quá trình phát triển kinh tế - xã hội của địa phương”.
Chủ tịch TP. Cần Thơ nhấn mạnh: Đối thoại lần này mang ý nghĩa thiết thực và cấp thiết. Việc tìm ra lời giải cho bài toán: Làm sao để vừa tăng trưởng nhanh, vừa đảm bảo tính “xanh” và “toàn diện” đã thu hút sự tham gia của đông đảo đại diện quốc tế từ Lào, Campuchia, Thái Lan, Indonesia, cùng các chuyên gia hàng đầu và lãnh đạo các bộ, ngành địa phương.
Đáng chú ý, Một trong những điểm nhấn cốt lõi của sự kiện lần này là sự đồng hành chặt chẽ của các tổ chức quốc tế lớn, tiêu biểu là Liên minh các thành phố và chính quyền địa phương châu Á - Thái Bình Dương (UCLG ASPAC) – với sự hiện diện của Tổng Thư ký, Bà Bernadia Irawati Tjandradewi – và Liên minh các thành phố (Cities Alliance).
Bên cạnh đó, sự hợp tác này khẳng định một tư duy mới trong quản trị đô thị: Không một thành phố nào có thể tự cứu mình đơn độc trước thiên tai và biến đổi khí hậu. Thông qua cơ chế đối thoại trực tiếp, chia sẻ tri thức và thúc đẩy hành động chung, các đô thị dọc hành lang sông Mê Công đang nỗ lực nâng cao năng lực chống chịu. Mục tiêu hướng tới là một tương lai đô thị mà ở đó, lợi ích kinh tế không phải đánh đổi bằng môi trường, và không một người dân nào bị bỏ lại phía sau trong quá trình chuyển dịch xanh.
Từ cam kết trên nghị trường đến hành động thực địa của Cần Thơ, không dừng lại ở những khẩu hiệu mang tính ngoại giao, thành phố Cần Thơ – “trái tim” của miền Tây Nam Bộ – đã và đang chứng minh vai trò tiên phong của mình bằng những hành động cụ thể.
Thời gian qua, Cần Thơ đã chủ động triển khai hàng loạt giải pháp mang tính chiến lược như: Xây dựng hạ tầng xanh đa mục tiêu: Tích hợp không gian xanh vào quy hoạch kiến trúc, vừa tạo cảnh quan vừa tăng khả năng thích ứng; Cải thiện hệ thống thoát nước đô thị: Chủ động ứng phó với tình trạng triều cường và ngập lụt diện rộng; Quản lý chất thải rắn nghiêm ngặt: Đặc biệt tập trung vào việc giảm thiểu và xử lý rác thải nhựa đại dương; Thuận thiên để phát triển bền vững: Thúc đẩy các giải pháp dựa vào tự nhiên (Nature-based Solutions), nâng cao vai trò của cộng đồng trong việc quản lý rủi ro thiên tai và bảo vệ môi trường sinh thái.
Kỳ vọng về một chương mới cho lưu vực Mê Công diễn ra trong hai ngày (22 và 23 tháng 5 năm 2026), Đối thoại Sáng kiến Hành lang Đô thị vùng sông Mê Công lần thứ 4 được kỳ vọng sẽ gặt hái được nhiều sáng kiến thiết thực thông qua các phiên thảo luận chuyên sâu.
Với tinh thần hữu nghị, hợp tác và trách nhiệm chung, thành phố Cần Thơ một lần nữa khẳng định cam kết sẽ tiếp tục đồng hành cùng chính quyền các đô thị trong khu vực và các đối tác quốc tế. Những nỗ lực này hướng tới một mục tiêu chung nhất: Xây dựng hành lang đô thị sông Mê Công Xanh hơn, An toàn hơn, Thích ứng tốt hơn và Phát triển bền vững hơn.
Sự thành công của hội nghị lần này tại Cần Thơ chắc chắn sẽ đặt một dấu mốc quan trọng, truyền cảm hứng và định hình lại diện mạo của các đô thị dọc dòng Mê Công hùng vĩ trong kỷ nguyên phát triển mới.
