Với mục tiêu hướng tới hình thành văn hóa khởi nghiệp trong các cơ sở giáo dục, xây dựng môi trường khởi nghiệp thực chất trong nhà trường và đưa người học trở thành trung tâm của các hoạt động đổi mới sáng tạo, ngày 25/2/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long ký ban hành Quyết định số 336/QĐ-TTg phê duyệt chương trình “Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026-2035”.
Đây là bước tiếp nối nhất quán trong định hướng phát triển nguồn nhân lực gắn với đổi mới sáng tạo, góp phần nuôi dưỡng tinh thần chủ động, sáng tạo, nâng cao năng lực làm chủ tri thức, công nghệ, hướng tới phát triển kinh tế tri thức và phát triển bền vững. Chương trình được xây dựng bám sát các nghị quyết của Đảng, Nhà nước, nhằm tạo bước chuyển mạnh mẽ về văn hóa khởi nghiệp trong nhà trường.
Những năm qua, cùng với tiến trình đổi mới giáo dục, tinh thần khởi nghiệp đã từng bước được đưa vào môi trường học đường thông qua các cuộc thi ý tưởng, các chương trình hỗ trợ đổi mới sáng tạo... Tuy nhiên, thực tế cho thấy hoạt động này vẫn còn những hạn chế nhất định. Không ít ý tưởng dừng lại ở phạm vi cuộc thi, thiếu môi trường thử nghiệm, thiếu sự kết nối với doanh nghiệp, nhà đầu tư, cũng như thiếu cơ chế hỗ trợ đủ mạnh để phát triển thành sản phẩm, dịch vụ có khả năng tham gia thị trường.
Từ thực tiễn đó, chương trình “Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026-2035” đặt trọng tâm vào việc hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp trong các cơ sở giáo dục theo hướng đồng bộ, thực chất. Nhà trường không chỉ dừng lại ở việc tổ chức hoạt động, mà cần thiết lập cơ chế hỗ trợ rõ ràng, đầu mối triển khai hiệu quả, hệ thống dịch vụ và quy trình đánh giá minh bạch, hướng tới chuẩn hóa chất lượng hỗ trợ khởi nghiệp.
Một điểm đáng chú ý là phạm vi triển khai được mở rộng tới nhiều cấp học. Theo đó, học sinh phổ thông cũng từng bước được trang bị kiến thức, kỹ năng khởi nghiệp phù hợp từng giai đoạn, gắn với thực tiễn địa phương và định hướng nghề nghiệp. Điều này cho thấy khởi nghiệp không chỉ là câu chuyện của bậc đại học, mà cần được nuôi dưỡng từ sớm thông qua việc hình thành tư duy sáng tạo và khả năng giải quyết vấn đề.
Cùng với việc hoàn thiện hệ sinh thái, chương trình “Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026-2035” nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm đầu ra cho các dự án khởi nghiệp. Việc tăng cường kết nối giữa nhà trường với doanh nghiệp, nhà đầu tư và địa phương được xác định là yếu tố then chốt nhằm hiện thực hóa các ý tưởng sáng tạo. Đáng chú ý, định hướng đa dạng hóa nguồn lực tài chính cho khởi nghiệp học đường được đặt ra rõ nét.
Để các định hướng này đi vào thực tiễn, bên cạnh cơ chế, chính sách và nguồn lực, vai trò điều phối của các cơ quan quản lý nhà nước, nhất là Bộ Giáo dục và Đào tạo, cùng sự tham gia của các bộ, ngành, địa phương có ý nghĩa quyết định. Việc lồng ghép các nhiệm vụ hỗ trợ khởi nghiệp với các chương trình, đề án liên quan; hoàn thiện cơ chế phối hợp; bảo đảm nguồn lực và điều kiện triển khai sẽ góp phần tạo sự thống nhất và hiệu quả trong tổ chức thực hiện.
Ở cấp cơ sở, sự đổi mới trong tư duy tổ chức và vận hành của các cơ sở giáo dục giữ vai trò quan trọng. Nhà trường và đội ngũ giảng viên không chỉ là nơi truyền thụ kiến thức mà còn là lực lượng đồng hành, dẫn dắt, khơi gợi tinh thần sáng tạo cho người học. Một môi trường học thuật cởi mở, khuyến khích thử nghiệm, chấp nhận những thất bại cần thiết sẽ là nền tảng để hình thành năng lực đổi mới sáng tạo và tinh thần khởi nghiệp bền vững.
Vì vậy, thành công của chương trình “Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026-2035” không chỉ được đo bằng số lượng dự án hay mô hình khởi nghiệp, mà còn ở mức độ lan tỏa tinh thần sáng tạo, năng lực hành động và khả năng thích ứng của người học. Khi tinh thần khởi nghiệp được nuôi dưỡng một cách thực chất trong nhà trường, những ý tưởng sáng tạo của thế hệ trẻ sẽ có điều kiện phát triển, qua đó góp phần tạo thêm những động lực mới cho sự phát triển của đất nước.
