Nâng cao trách nhiệm, tăng cường kỷ luật trong xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu vừa ký Công văn số 1093/TTg-PL ngày 8/9/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc nâng cao trách nhiệm, tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong công tác xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Nhằm nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu, tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong công tác xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ chủ động rà soát, hoàn thiện các dự án luật, nghị quyết trình tại Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI theo đúng chỉ đạo của Chính phủ.

Việc xây dựng các dự án phải bảo đảm tuân thủ Đề án Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI và Chương trình lập pháp năm 2026 của Quốc hội đã được thông qua. Trường hợp cần đề xuất điều chỉnh, bổ sung Chương trình lập pháp, các bộ, cơ quan ngang bộ phải làm rõ cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý, cơ sở thực tiễn, đồng thời thực hiện đầy đủ trình tự, thủ tục và hồ sơ theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Thủ tướng yêu cầu chỉ áp dụng quy định tại khoản 2 Điều 262 của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật để giải quyết ngay những vấn đề thực sự cấp bách, vướng mắc, bất cập phát sinh từ thực tiễn đối với trường hợp xây dựng luật, nghị quyết có hồ sơ được gửi đến Ủy ban Thường vụ Quốc hội sau thời hạn 45 ngày trước ngày khai mạc kỳ họp Quốc hội.

ban-hanh-van-ban-quy-pham-phap-luat-1788967860.png
Ảnh minh hoạ.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, cơ quan ngang bộ rà soát kỹ những nội dung đã được quy định tại các nghị quyết của Chính phủ ban hành theo Nghị quyết số 206/2025/QH15 của Quốc hội về cơ chế đặc biệt xử lý khó khăn, vướng mắc do quy định của pháp luật.

Đối với những nội dung đề xuất luật hóa, nhất là các quy định liên quan đến cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh, cần làm rõ cơ sở đề xuất, đánh giá đầy đủ tác động. Việc luật hóa phải tuân thủ nguyên tắc chỉ đưa vào luật những nội dung đã rõ, được thực tiễn kiểm nghiệm và phát huy hiệu quả, qua đó bảo đảm tính ổn định, đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật.

Cùng với đó, cần nâng cao hiệu quả phối hợp với các cơ quan thẩm tra của Quốc hội trong toàn bộ quá trình xây dựng pháp luật, từ nghiên cứu, tổng kết, đánh giá tác động chính sách đến soạn thảo, thẩm tra, chỉnh lý và trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, thông qua các dự án luật, pháp lệnh, nghị quyết.

Các bộ, cơ quan ngang bộ phải tuân thủ nghiêm quy định về thành phần và trách nhiệm tham gia các phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, phiên họp thẩm tra của các cơ quan của Quốc hội và các cuộc họp rà soát kỹ thuật trước khi trình ban hành văn bản.

Đại diện được cử tham dự phải có thẩm quyền, tham gia xuyên suốt quá trình để bảo đảm việc tiếp thu, chỉnh lý được liền mạch, thống nhất. Người tham dự cuộc họp có trách nhiệm thay mặt cơ quan, đơn vị tham gia ý kiến và chịu trách nhiệm về những ý kiến được đưa ra tại cuộc họp.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tiếp tục nâng cao chất lượng xây dựng chính sách, soạn thảo dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật; tổ chức lấy ý kiến, tham vấn chính sách đầy đủ, thực chất với các cơ quan, tổ chức, đối tượng chịu tác động trực tiếp cùng đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học.

Chất lượng dự thảo văn bản quy định chi tiết trình kèm theo hồ sơ dự án luật, pháp lệnh, nghị quyết phải được bảo đảm. Các bộ, cơ quan ngang bộ cần tập trung rà soát, chỉnh lý, hoàn thiện văn bản trước khi ban hành, bảo đảm thống nhất về thể thức, kỹ thuật soạn thảo và nội dung.

Trong quá trình xây dựng văn bản, cần xác định hợp lý thời điểm có hiệu lực của luật, pháp lệnh, nghị quyết cũng như các điều khoản giao quy định chi tiết, bảo đảm đủ thời gian và tính khả thi để cơ quan có thẩm quyền xây dựng, ban hành văn bản hướng dẫn thi hành.

Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ được yêu cầu quán triệt, triển khai nghiêm túc Kết luận số 235/KL-UBTVQH16 ngày 4/9/2026 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tổng kết Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.

Đồng thời, các bộ, cơ quan ngang bộ phải khẩn trương soạn thảo, trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành các văn bản quy định chi tiết các luật, nghị quyết đã được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, không để xảy ra tình trạng chậm tiến độ, nợ đọng văn bản làm phát sinh khoảng trống pháp lý.

Đối với những luật, nghị quyết hoặc nội dung giao quy định chi tiết có hiệu lực từ ngày 1/10/2026, các bộ, cơ quan ngang bộ phải tập trung soạn thảo ngay văn bản quy định chi tiết theo trình tự, thủ tục rút gọn; gửi Bộ Tư pháp thẩm định trước ngày 15/9/2026 để trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trước ngày 20/9/2026.

Việc thực hiện nghiêm các yêu cầu trên nhằm nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu, bảo đảm tiến độ và chất lượng xây dựng pháp luật, đồng thời hạn chế tình trạng chậm ban hành văn bản hướng dẫn, góp phần bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và khả thi của hệ thống pháp luật.