Thêm cơ hội xét tuyển đại học

Bên cạnh kết quả kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông, nhiều cơ sở đào tạo đang sử dụng kết quả các kỳ thi đánh giá năng lực và đánh giá tư duy trong tuyển sinh đại học. Thông qua đó, thí sinh có thêm cơ hội xét tuyển, các cơ sở đào tạo có thêm căn cứ để lựa chọn nguồn tuyển phù hợp với yêu cầu đào tạo.
anh-man-hinh-2026-03-17-luc-055400-9022-1773718899.png
Kỳ thi đánh giá năng lực do Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức. (Ảnh: Đại học Quốc gia Hà Nội cung cấp)

Trong số các kỳ thi riêng của các cơ sở đào tạo, Kỳ thi đánh giá năng lực do Đại học Quốc gia Hà Nội (HSA) tổ chức tiếp tục là một trong những kỳ thi có quy mô lớn, lan tỏa mạnh trong tuyển sinh đại học năm 2026.

Kỳ thi được thiết kế nhằm đánh giá toàn diện năng lực học tập của học sinh thay vì kiểm tra kiến thức đơn lẻ theo từng môn. Đối tượng dự thi là học sinh lớp 12 theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, có nguyện vọng sử dụng kết quả HSA để xét tuyển đại học.

Năm nay, kỳ thi được tổ chức 6 đợt (từ tháng 3 đến tháng 5) tại nhiều địa phương như Thái Nguyên, Hải Phòng, Nghệ An, Hà Tĩnh... Việc mở rộng các điểm thi giúp thí sinh giảm áp lực di chuyển, đồng thời tăng khả năng tiếp cận kỳ thi.

Tiếp nối sự thành công về quy mô trong các năm trước, số lượng thí sinh đăng ký dự thi HSA năm 2026 đã đạt con số kỷ lục hơn 120.000 lượt, tăng khoảng 30 nghìn lượt so với năm trước. Đáng chú ý, để bảo đảm tính khách quan và khoa học của bài thi, ngân hàng câu hỏi luôn được bổ sung 20% số câu hỏi mới mỗi năm. Đồng thời, hội đồng thi cũng rà soát các câu hỏi đã sử dụng hoặc gây tranh cãi trên mạng xã hội.

Với cấu trúc đề thi bao phủ 60% lượng kiến thức lớp 12, phần còn lại thuộc chương trình lớp 10, 11, bài thi được đánh giá có độ tin cậy cao, góp phần giúp các cơ sở giáo dục đại học phân loại thí sinh một cách hiệu quả.

Kỳ thi đánh giá năng lực do Đại học Quốc gia Hà Nội (HSA) tổ chức tiếp tục là một trong những kỳ thi có quy mô lớn, lan tỏa mạnh trong tuyển sinh đại học năm 2026.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nghiêm Xuân Huy, Viện trưởng Viện Đào tạo số và Khảo thí (Đại học Quốc gia Hà Nội), Chủ tịch Hội đồng thi cho biết, đợt 1 của kỳ thi HSA năm 2026 đã diễn ra an toàn, nghiêm túc và đúng quy chế. Các điểm thi vận hành ổn định và thí sinh chấp hành tốt quy định của kỳ thi. Kết quả có được nhờ sự chuẩn bị kỹ lưỡng của hội đồng thi, sự phối hợp chặt chẽ của các đơn vị tham gia tổ chức thi và tinh thần trách nhiệm cao của đội ngũ cán bộ làm nhiệm vụ tại các điểm thi. Thời gian tới, Đại học Quốc gia Hà Nội sẽ tiếp tục hoàn thiện công tác tổ chức nhằm nâng cao chất lượng kỳ thi, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để thí sinh thể hiện tốt nhất năng lực của mình trong các đợt thi tiếp theo.

Hiện tại có hơn 100 cơ sở giáo dục đại học trên cả nước đã sử dụng kết quả kỳ thi HSA trong xét tuyển đầu vào. Điều này cho thấy đây không chỉ là một phương thức tuyển sinh mà còn trở thành công cụ đánh giá năng lực học sinh trung học phổ thông một cách toàn diện.

Chia sẻ sau khi tham gia kỳ thi HSA, em Nguyễn Minh Quân, học sinh lớp 12 tại Ninh Bình cho biết: Bài thi không chỉ kiểm tra kiến thức mà còn yêu cầu khả năng tư duy và xử lý thông tin. Hình thức ra đề giúp thí sinh có cơ hội thể hiện năng lực toàn diện, đồng thời mở rộng thêm cơ hội xét tuyển đại học và lựa chọn ngành học phù hợp với định hướng nghề nghiệp của bản thân.

Bên cạnh kỳ thi do Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức, tại khu vực miền nam, Kỳ thi Đánh giá năng lực do Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh (V-ACT) tổ chức cũng là một trong những phương thức tuyển sinh được nhiều cơ sở đào tạo sử dụng. Năm 2026, kỳ thi tiếp tục được tổ chức thành 2 đợt với quy mô và địa bàn được mở rộng. Đợt 1 diễn ra vào ngày 5/4 tại 55 đơn vị thuộc 15 tỉnh, thành phố; đợt 2 tổ chức vào ngày 24/5 tại 36 đơn vị thuộc 9 tỉnh, thành phố.

Bài thi V-ACT gồm 120 câu hỏi trắc nghiệm, thời gian làm bài 150 phút, theo hình thức thi trên giấy. Cấu trúc bài thi gồm ba phần: Sử dụng ngôn ngữ, toán học và tư duy khoa học nhằm đánh giá năng lực logic, khả năng phân tích dữ liệu và suy luận khoa học của thí sinh.

Sau 8 năm triển khai, kỳ thi V-ACT đã khẳng định vị thế là một phương thức tuyển sinh tin cậy. Năm 2025, kỳ thi thu hút hơn 152.000 thí sinh với hơn 223.000 lượt đăng ký dự thi; có 111 cơ sở giáo dục đại học sử dụng kết quả để xét tuyển. Phổ điểm ổn định và khả năng phân hóa tốt tiếp tục là những ưu điểm giúp V-ACT được nhiều trường lựa chọn trong mùa tuyển sinh 2026.

Cùng với các kỳ thi đánh giá năng lực, Kỳ thi đánh giá tư duy do Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức cũng thu hút sự quan tâm lớn của học sinh và cha mẹ học sinh. Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Duy Hải, Trưởng ban Tuyển sinh và Hướng nghiệp, Đại học Bách khoa Hà Nội cho biết: Sau mỗi đợt thi, thí sinh được cấp giấy chứng nhận kết quả dưới dạng điện tử có chữ ký số. Bản điện tử này để đăng ký xét tuyển vào tất cả các cơ sở đào tạo sử dụng kết quả kỳ thi Đánh giá tư duy giúp giảm bớt các thủ tục giấy tờ. Trong trường hợp thí sinh tham gia nhiều đợt thi, hệ thống sẽ tự động lựa chọn điểm số cao nhất để thực hiện xét tuyển.

Kỳ thi không giới hạn đối tượng đăng ký dự thi, học sinh lớp 10 hay lớp 11 đều có thể tham gia. Tuy nhiên, do giấy chứng nhận kết quả có giá trị trong hai năm, học sinh có nguyện vọng sử dụng kết quả để xét tuyển đại học nên bắt đầu dự thi từ lớp 11.

Về cấu trúc bài thi, kỳ thi được tổ chức trên máy tính với ba phần chính: Tư duy toán học, tư duy đọc hiểu và tư duy khoa học hoặc giải quyết vấn đề. Các câu hỏi được thiết kế nhằm đánh giá năng lực tư duy thay vì yêu cầu học thuộc kiến thức chi tiết của từng môn học. Ngoài ra, đối với việc sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế như IELTS, thí sinh có thể dùng chứng chỉ để quy đổi thành điểm môn Tiếng Anh hoặc sử dụng như điểm cộng khuyến khích trong xét tuyển. Vì vậy, thí sinh cần nghiên cứu kỹ đề án tuyển sinh của từng trường và từng phương thức xét tuyển để lựa chọn phương án phù hợp.