Vẽ bằng cả tấm lòng
Ở tuổi 60, nhiều người chọn nghỉ ngơi sau những năm tháng lao động miệt mài, nhưng họa sĩ Như Ngọc lại chọn gắn bó với những sắc màu và khung vẽ. Ông vẽ từ phong cảnh đến chân dung các vị lãnh tụ kính yêu của tộc.
Điều khiến nhiều người xúc động khi nhắc đến họa sĩ Như Ngọc chính là tình cảm đặc biệt mà ông dành cho Chủ tịch Hồ Chí Minh. Dù chưa một lần được gặp Bác, chưa từng được nghe giọng nói của Người ngoài đời thực, nhưng bằng sự kính trọng sâu sắc và lòng biết ơn vô hạn, ông đã dành gần như cả một hành trình nghệ thuật để khắc họa hình ảnh vị lãnh tụ kính yêu của dân tộc. Gần 200 bức tranh về Bác Hồ không đơn thuần là những tác phẩm nghệ thuật mà còn là những trang nhật ký bằng màu sắc, ghi lại tình cảm chân thành của một người con dành cho vị cha già kính yêu của dân tộc.
Có lẽ chỉ những ai thực sự yêu kính Bác bằng cả trái tim mới có thể vẽ nên những bức chân dung giàu cảm xúc đến như vậy. Trong từng ánh mắt, nụ cười hay thần thái của Bác hiện lên trên tranh, người xem cảm nhận được sự gần gũi, nhân hậu và bao dung. Những nét cọ của họa sĩ Như Ngọc không chỉ tái hiện chân dung mà còn truyền tải được tinh thần, nhân cách và tấm lòng vĩ đại của Người. Đó là điều không phải người họa sĩ nào cũng có thể làm được.
“Chưa từng được gặp Bác nhưng tôi luôn cảm thấy như Bác hiện hữu trong cuộc sống của mình, soi đường cho tôi trong nghệ thuật cũng như trong cuộc sống. Chính niềm tin ấy đã giúp tôi bền bỉ sáng tác suốt nhiều thập kỷ, không ngừng hoàn thiện bản thân để tạo nên những tác phẩm có giá trị cả về nghệ thuật lẫn tinh thần”, họa sĩ Như Ngọc chia sẻ.
Bên cạnh hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh, họa sĩ Như Ngọc còn dành nhiều tâm huyết để khắc họa chân dung các vị lãnh đạo - những người đã có nhiều đóng góp quan trọng cho đất nước. Từ hình ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp - người anh hùng dân tộc với tài thao lược quân sự kiệt xuất đến cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng với hình ảnh của một nhà lãnh đạo tận tụy, hết lòng vì sự phát triển của đất nước.
Hay Tổng Bí thư Tô Lâm với những nỗ lực trong công cuộc xây dựng và đổi mới đất nước.
Bên cạnh đó là hàng chục tác phẩm khắc họa chân dung các đồng chí lãnh đạo, tướng lĩnh và những nhân vật tiêu biểu qua các thời kỳ đấu tranh giành độc lập dân tộc cũng như giai đoạn xây dựng, phát triển đất nước. Tiêu biểu có Trung tướng Nguyễn Việt Thành, Thượng tướng Nguyễn Huy Hiệu – Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Đại tướng Văn Tiến Dũng, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh, cố Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu cùng nhiều vị tướng lĩnh, cán bộ cách mạng khác.
Nổi bật trong các tác phẩm của họa sĩ Như Ngọc còn có hình ảnh nữ anh hùng Võ Thị Sáu – biểu tượng của lòng yêu nước, ý chí bất khuất trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước; hay bà Nguyễn Thị Bình – nguyên Phó Chủ tịch nước, người phụ nữ kiên trung, bản lĩnh và giàu trí tuệ của cách mạng Việt Nam… Mỗi bức tranh đều chứa đựng sự trân trọng, lòng biết ơn và niềm tin của người họa sĩ đối với những con người đã cống hiến cho dân tộc. Hơn hết, các tác phẩm của nghệ sĩ Như Ngọc đã góp phần tôn vinh những con người làm nên lịch sử, khơi dậy niềm tự hào dân tộc và truyền cảm hứng cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
Những tác phẩm ấy không chỉ được vẽ bằng đôi mắt của một nghệ sĩ mà còn bằng trái tim của một người yêu nước. Đằng sau mỗi tác phẩm là những tháng ngày mà họa sĩ Như Ngọc miệt mài nghiên cứu tư liệu, tìm hiểu cuộc đời và sự nghiệp của nhân vật. Ông cố gắng cảm nhận, thấu hiểu để có thể truyền tải được thần thái và giá trị tinh thần của họ qua từng đường nét. Chính điều đó đã khiến tranh của ông không chỉ đẹp về hình thức mà còn giàu chiều sâu cảm xúc.
Gìn giữ ký ức dân tộc bằng hội họa
Điều đáng quý nhất ở họa sĩ Như Ngọc không nằm ở số lượng tác phẩm hay những thành tựu ông đạt được, mà nằm ở cách ông lựa chọn sống với nghệ thuật. Ở tuổi mà nhiều người đã nghĩ đến việc nghỉ ngơi, ông vẫn miệt mài sáng tác, vẫn dành hàng giờ bên giá vẽ, vẫn đau đáu với từng tác phẩm như những ngày đầu tiên bước chân vào con đường nghệ thuật. Đó là minh chứng cho một tình yêu nghề chân thành, một niềm đam mê không bao giờ tắt.
Mỗi bức tranh của ông đều mang theo một thông điệp tích cực về cuộc sống. Đó là tình yêu quê hương, lòng biết ơn đối với lịch sử, sự trân trọng những giá trị văn hóa truyền thống và niềm tin vào tương lai của đất nước. Những thông điệp ấy được truyền tải nhẹ nhàng nhưng sâu sắc, khiến người xem không chỉ thưởng thức nghệ thuật mà còn suy ngẫm về trách nhiệm của bản thân đối với cộng đồng và xã hội.
Đặc biệt, việc ông thường xuyên tặng tranh cho các trường học, bảo tàng và nhiều cơ quan, đơn vị là một hành động đẹp, thể hiện tinh thần sẻ chia và trách nhiệm với cộng đồng. Những bức tranh ấy không chỉ làm đẹp thêm không gian mà còn trở thành những bài học trực quan về lịch sử, văn hóa và lòng yêu nước dành cho thế hệ trẻ. Trong thời đại mà giới trẻ có vô vàn sự lựa chọn về thông tin và giải trí, những tác phẩm nghệ thuật mang đậm giá trị truyền thống như vậy càng trở nên ý nghĩa hơn bao giờ hết.
Không chỉ trong nước, tranh của họa sĩ Như Ngọc còn vươn ra thế giới, trở thành cầu nối văn hóa giữa Việt Nam và bạn bè quốc tế. Hai tác phẩm về cảnh đồng quê thanh tĩnh và gia đình quây quần trong ánh chiều được ông ngồi vẽ tỉ mỉ, chăm chút hàng giờ chỉ để tặng gia đình Tổng thống Hàn Quốc. Hành động tặng tranh của ông không phải để “khoe” tài nghệ thuật hay để quảng bá tranh của mình ra thế giới mà chỉ để thể hiện tấm lòng trân trọng và thắt chặt tình hữu nghị Việt – Hàn.
“Tôi không muốn gửi cho họ một bức tranh về chiến tranh hay về chính trị. Tôi muốn gửi cho gia đình họ — vợ, con, bố mẹ già của ông ấy — thứ mà người Việt Nam chúng tôi trân trọng nhất. Bình yên. Chỉ vậy thôi”, họa sĩ Như Ngọc bộc bạch.
Những tác phẩm mang hình ảnh làng quê thanh bình, mái ấm gia đình hay vẻ đẹp đời sống Việt Nam đã góp phần giới thiệu một đất nước giàu truyền thống, nhân văn và yêu chuộng hòa bình. Qua đó, họa sĩ Như Ngọc đã góp phần quảng bá hình ảnh Việt Nam bằng chính ngôn ngữ nghệ thuật giản dị nhưng đầy sức mạnh.
Một nhà nghiên cứu quan hệ Việt – Hàn nhận xét về họa sĩ Như Ngọc: “Ngoại giao nhân dân có nhiều hình thức. Nhưng tôi ít khi thấy hình thức nào tự nhiên và cao cấp như thế này. Không có bàn đàm phán. Không có nghị trình. Chỉ có một người nghệ sĩ Việt Nam, một đêm thức trắng, và màu sơn dầu — gửi đi điều mà ngôn ngữ ngoại giao đôi khi không nói được”.
Có những người nghệ sĩ nổi tiếng bởi những tác phẩm đắt giá. Có những người được biết đến bởi những triển lãm quy mô lớn. Nhưng cũng có những người được nhớ đến bởi những giá trị tinh thần mà họ mang lại cho cộng đồng - họa sĩ Như Ngọc. Ông lặng lẽ cống hiến, lặng lẽ sáng tạo và lặng lẽ lan tỏa những điều tốt đẹp thông qua từng bức tranh.
Họa sĩ Như Ngọc đang âm thầm thực hiện một sứ mệnh rất đẹp: gìn giữ ký ức dân tộc bằng hội họa. Ông lưu giữ hình ảnh của những con người đã làm nên lịch sử, lưu giữ những giá trị văn hóa đáng tự hào và truyền lại cho các thế hệ mai sau bằng ngôn ngữ của nghệ thuật. Những tác phẩm của ông giống như những nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại, giúp thế hệ hôm nay hiểu hơn về những hy sinh, cống hiến của cha ông để từ đó thêm trân trọng cuộc sống hòa bình và độc lập.
